درباره نهج‌البلاغه به زبان اسپرانتو و باقی قضایا …

از زمانی که اسپرانتو آموختم و به یاد داشته‌ام، همیشه در برشورهای تبلیغاتی اسپرانتو که بیشتر از سوی انتشارات عطایی چاپ می‌شد خیلی در مورد این‌که نهج‌البلاغه به زبان اسپرانتو چاپ شده است تبلیغ می‌شد اما هیچ‌کس نمونه‌ای از آن را سراغ نداشت! تا همین اواخر داشتم به این نتیجه می‌رسیدم که نکند کاسه‌ای زیر نیم‌کاسه است. در سفر اخیری که به لهستان داشتم، در بلاد کفر جمالم به کتاب مستطابی منور شد که حقیقت را کمی تا قسمتی بر من هویدا کرد. در فروشگاه کتاب‌های اسپرانتویی چشمم به این کتاب افتاد:

حکم عربیه
اللام علی
بلغته الاسپرانتو الدولیه
Imamo Ali
Arabaj Maksimoj de la sepa jarcento kaj aliaj diversaj maksimoj
Husen Al-Amili

                            
کتاب در سال ۱۹۶۷ (۱۳۴۵ شمسی) در بغداد به چاپ رسیده است. دارای ۷۸ صفحه و در قطع رقعی است. ناشر انجمن عربی اسپرانتو است (نامی که من برای اولین بار و فقط در این کتاب تاکنون دیده‌ام). ۲۹ صفحه‌ی اول کتاب سخنان برگزیده‌ای از امام اول شعیان علی ابن ابیطالب است که در ۳۴۶ بند گردآوری‌شده است. بقیه‌ی مطالب کتاب گزیده‌ای از سخنان بزرگان عرب است که شامل شکسپیر هم می‌شود! (باید یادآوری کنم که من سال ۱۹۹۸ دیداری با نویسنده‌ی این کتاب که ساکن لندن است داشتم و ۲ روزی را میهمان وی بودم. در طی این ۲ روز یکی از بحث‌های شورانگیز من با حسین العمیلی همین عرب بودن شکسپیر بود. ایشان به ضرس قاطع معتقد بودند که شکسپیر همان شیخ پیر هستند و البته دلایلی هم داشتند که از ادبیات اسلامی و عربی در آثار شکسپیر بسیار می‌توان نمونه آورد و ….).
ازنظر ترجمه کتاب در حد مطلوبی است و ارزش ادبی آن‌هم بی‌نظیر است چون در زبان اسپرانتو از ادبیات دنیای عرب ترجمه‌های بسیار محدود و پراکنده‌ای وجود دارد.
اما آنچه برای من جالب بود تبلیغی بود که درباره‌ی این کتاب در ایران شده بود. وقتی ادعا می‌شود نهج‌البلاغه به اسپرانتو ترجمه‌شده است انتظار این است که حداقل بخش عمده‌ای از آن (اگر نه همه‌ی آن) ترجمه‌شده باشد نه این‌که با ترجمه‌ی جملات محدود و برگزیده‌ای ادعای ترجمه‌ی آن شود. به نظرم این ایراد بر مبلغین اسپرانتو در ایران وارد است که ادعای گزاف نکنند و حقیقت‌گو باشند. چه ایرادی دارد درباره‌ی چیزی که نمی‌دانیم سخنی نگوییم.
در هر حال نسخه‌ای از این کتاب ارجمند در انجمن اسپرانتو ایران موجود است و علاقه‌مندان می‌توانند کپی چاپی یا الکترونیکی آن را دریافت کنند.
حال که صحبت از نهج‌البلاغه شد لازم می‌دانم دراین‌باره خبری اختصاصی هم بگویم:
از چند سال قبل جانبازی نجف‌آبادی که نویسنده‌ی کتاب‌های مذهبی هم هست (آقای محمدرضا کریمی بختیاری) با فراگیری اسپرانتو اقدام به ترجمه‌ی متن کامل نهج‌البلاغه کرده است و حتی بخشی از دست‌نویس ایشان در دفتر انجمن اسپرانتوی ایران موجود است اما هنوز ویرایش نهایی صورت نگرفته است. امیدوارم این کار به سرانجام برسد و ترجمه‌ی نهج‌البلاغه (واقعی) را به اسپرانتو شاهد باشیم.  +

یک دیدگاه برای ”درباره نهج‌البلاغه به زبان اسپرانتو و باقی قضایا …

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *